กปาล
ข้อความจากต้นฉบับข้อความและความหมายตามบริบทในคัมภีร์อภิธานัปปทีปิกา
กระโหลกศีรษะ
หน้าหนังสือ 111 · หน้า PDF 144
๒๗๙ - ๒๘๑. กระโหลกศีรษะ ๒ : กปฺปร, กปาล (กปาลํ)
บริบทและคำอธิบายจากต้นฉบับ
หน้าหนังสือ 111 · หน้า PDF 144
๒๗๙. กปฺปโร ตุ กปาลํ วา กณฺฑรา ตุ มหาสิรา
ปุเม นฺหารุ จิตฺถี สิรา ธมนี ถ รสคฺคสา.
๒๘๐. รสหรณฺย’โถ มํส มามิสํ ปิสิตํ ภเว
ติลิงฺคิกํ ตุ วลฺลูร มุตฺตตฺตํ อถ โลหิตํ.
๒๘๑. รุธิรํ โสณิตํ รตฺตํ ลาลา เขโฬ เอลา ภเว
ปุริเส มายุ ปิตฺตญฺจ เสมฺโห นิตฺถี สิเลสุโม.
๒๗๙ - ๒๘๑. กระโหลกศีรษะ ๒ : กปฺปร, กปาล (กปาลํ)
กปาล ศัพท์ วา เป็นปุงลิงค์และนปุงสกลิงค์
เอ็นใหญ่ ๒ : กณฺฑรา, มหาสิรา
เอ็น ๓ : นฺหารุ, สิรา, ธมนี(ธมนิ), (นฺหารุ) นฺหารุ ศัพท์ (วตฺตติ)
ย่อมเป็นไป ปุเม ในปุงลิงค์ (ทฺวยํ) สิราและธมนี ศัพท์ อิตฺถี เป็นอิตถีลิงค์
เอ็นรับรส, ๒ : รสคฺคสา, รสหรณี
บริบทและคำอธิบายจากต้นฉบับ
หน้าหนังสือ 389 · หน้า PDF 422
๙๔๗. กาโมฆาโทสมูหสฺมึ โอโฆ เวเค ชลสฺส จ
กปาลํ สิรสฏฺฐิมฺหิ ฆฏาทิสกเลปิ จ.
๙๔๗. โอโฆ โอฆ ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ตีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๓ อย่าง (อิติ) คือ กาโมฆาโท ในกาโมฆะ เป็นต้น สมูหสฺมึ ในหมู่ ชลสฺส
เวเค ในกระแสน้ำ
กปาลํ กปาล ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ทฺวีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ ๒
อย่าง (อิติ) คือ สิรสฏฺฐิมฺหิ ในกระโหลกศีรษะ ฆฏาทิสกเล ในเศษวัสดุมีหม้อ
เป็นต้น(เศษกระเบื้อง)
อ้างอิงต้นฉบับ
อภิธานัปปทีปิกา · พระโมคคัลลานเถระ · แปลและอธิบายโดยพระมหาไพโรจน์ ญาณกุสโล (นิรัญรักษ์) และนายจำรูญ ธรรมดา · พิมพ์ครั้งแรก มีนาคม ๒๕๕๙
หน้าหนังสือ 111 · หน้า PDF 144
หน้าหนังสือ 389 · หน้า PDF 422
คำอธิบายและบริบทอ้างอิงจากหนังสือ ไม่ใช่ข้อความที่ AI สร้างขึ้น การพบหัวคำไม่ยืนยันความหมายของชื่อประสมทั้งชื่อ