อาลย
ข้อความจากต้นฉบับข้อความและความหมายตามบริบทในคัมภีร์อภิธานัปปทีปิกา
ความอยาก, ความต้องการ
ความอยาก, ความต้องการ ๒๕ : ตณฺหา, ตสิณา, เอชา, ชาลินี, วิสตฺ-
ติกา, ฉนฺท, ชฏา, นิกนฺติ, อาสา, สิพฺพินี, ภวเนตฺติ, อภิชฺฌา, วนถ, วาน, โลภ,
ราค, อาลย, ปิหา, มโนรถ, อิจฺฉา, อภิลาส, กาม, โทหฬ, อากงฺขา, รุจิ
บ้าน, เรือน
บ้าน, เรือน ๒๔ : มนฺทิร, สทน, อคาร, นิกาย, นิลย, อาลย,
อาวาส, ภวน, เวสฺม, นิเกตน, นิเวสน, ฆร, คห, อาวสถ, สรณ, ปติสฺสย, โอก,
สาลา, ขย, วาส, กุฏิ, วสติ, เคห, สทุม
บริบทและคำอธิบายจากต้นฉบับ
หน้าหนังสือ 466 · หน้า PDF 499
๑๐๙๗. พาธา ทุกฺเข นิเสเธ จ มูลปเทปิ มาติกา
สฺเนโห เตเล’ธิกปฺเปเม ฆรา’เปกฺขาสุ อาลโย.
๑๐๙๗. พาธา พาธา ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ทฺวีสุ อตฺเถสุ)
ในอรรถ ๒ อย่าง (อิติ) คือ ทุกฺเข ในความลำบาก นิเสเธ ในการห้าม(ปฏิเสธ)
มาติกา มาติกา ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ทฺวีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๒ อย่าง (อิติ) คือ มูลปเทปิ ในแม่บท(หัวข้อ) และเหมือง [อปิศัพท์รวมเอา
อรรถว่าเหมือง]
สฺเนโห เสฺนห ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ทฺวีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๒ อย่าง (อิติ) คือ เตเล ในน้ำมันเหลว อธิกปฺเปเม ในความรักยิ่ง
อาลโย อาลย ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ทฺวีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๒ อย่าง (อิติ) คือ ฆราเปกฺขาสุ ในบ้านและในความห่วงใย
อ้างอิงต้นฉบับ
อภิธานัปปทีปิกา · พระโมคคัลลานเถระ · แปลและอธิบายโดยพระมหาไพโรจน์ ญาณกุสโล (นิรัญรักษ์) และนายจำรูญ ธรรมดา · พิมพ์ครั้งแรก มีนาคม ๒๕๕๙
หน้าหนังสือ 466 · หน้า PDF 499
คำอธิบายและบริบทอ้างอิงจากหนังสือ ไม่ใช่ข้อความที่ AI สร้างขึ้น การพบหัวคำไม่ยืนยันความหมายของชื่อประสมทั้งชื่อ