มท
ข้อความจากต้นฉบับข้อความและความหมายตามบริบทในคัมภีร์อภิธานัปปทีปิกา
น้ำมันช้าง
หน้าหนังสือ 143 · หน้า PDF 176
น้ำมันช้าง ๒ : ทาน, มท
ความเมา
หน้าหนังสือ 305 · หน้า PDF 338
ความเมา ๒ : มาท, มท
บริบทและคำอธิบายจากต้นฉบับ
หน้าหนังสือ 143 · หน้า PDF 176
๓๖๓. กุมฺโภ หตฺถิสิโรปิณฺฑา กณฺณมูลํ ตุ จูลิกา
อาสนํ ขนฺธเทสมฺหิ ปุจฺฉมูลํ ตุ เมจโก.
๓๖๔. อาลาน’มาฬฺหโก ถมฺโภ ’นิตฺถี ตุ นิคโฬ’นฺทุโก
สงฺขลํ ตีสฺว’โถ คณฺโฑ กโฏ ทานํ ตุ โส มโท.
๓๖๓ - ๓๖๔. หตฺถิสิโรปิณฺฑา ก้อน ๒ ก้อนบนหัวช้าง กุมฺโภ ชื่อว่า
กุมฺภ(กระพองช้าง) กณฺณมูลํ โคนหู จูลิกา ชื่อว่า จูลิกา(กกหูช้าง) อาสนํ
อาสน ศัพท์ (วตฺตติ) ย่อมเป็นไป ขนฺธเทสมฺหิ ในบริเวณบ่า(คอช้าง) ปุจฺฉมูลํ
โคนหาง เมจโก ชื่อว่า เมจก(โคนหางช้าง)
เสาตะลุง(เสาผูกช้าง) ๓ : อาลาน, อาฬฺหก(อาฬก), ถมฺภ
โซ่ล่ามเท้าช้าง ๓ : นิคฬ, อนฺทุก, สงฺขล นิคโฬ นิคฬ ศัพท์
อนิตฺถี เป็นปุงลิงค์และนปุงสกลิงค์ (สงฺขลํ) สงฺขล ศัพท์ (วตฺตติ) ย่อมเป็นไป
ตีสุ (ลิงฺเคสุ) ในลิงค์ทั้ง ๓
แก้มช้าง ๒ : คณฺฑ, กฎ
น้ำมันช้าง ๒ : ทาน, มท, (มโท) มท ศัพท์ โส เป็นปุงลิงค์
บริบทและคำอธิบายจากต้นฉบับ
หน้าหนังสือ 482 · หน้า PDF 515
๑๑๒๘. หตฺถิทาเน มโท คพฺเพ ฆฏา ฆฏนราสิสุ
อุปหาโร’ภิหาเรปิ จโย พนฺธนราสิสุ.
๑๑๒๘. มโท มท ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ทฺวีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๒ อย่าง (อิติ) คือ หตฺถิทาเน ในน้ำมันของช้างที่ตกมัน คพฺเพ ในความเย่อหยิ่ง
ฆฏา ฆฏา ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ทฺวีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๒ อย่าง (อิติ) คือ ฆฏนราสิสุ ในการสืบต่อและกอง(หมู่)
อ้างอิงต้นฉบับ
อภิธานัปปทีปิกา · พระโมคคัลลานเถระ · แปลและอธิบายโดยพระมหาไพโรจน์ ญาณกุสโล (นิรัญรักษ์) และนายจำรูญ ธรรมดา · พิมพ์ครั้งแรก มีนาคม ๒๕๕๙
หน้าหนังสือ 143 · หน้า PDF 176
หน้าหนังสือ 305 · หน้า PDF 338
หน้าหนังสือ 482 · หน้า PDF 515
คำอธิบายและบริบทอ้างอิงจากหนังสือ ไม่ใช่ข้อความที่ AI สร้างขึ้น การพบหัวคำไม่ยืนยันความหมายของชื่อประสมทั้งชื่อ