ธาตุ
ข้อความจากต้นฉบับข้อความและความหมายตามบริบทในคัมภีร์อภิธานัปปทีปิกา
กระดูก
หน้าหนังสือ 111 · หน้า PDF 144
กระดูก ๒ : อฏฺฐิ, ธาตุ (อฏฺฐิ)
บริบทและคำอธิบายจากต้นฉบับ
หน้าหนังสือ 111 · หน้า PDF 144
111 ภูกัณฑ์ : นรวรรค
๒๗๘. องฺคํ ตฺว’วยโว วุตฺโต ผาสุลิกา ตุ ผาสุกา
ปณฺฑเก อฏฺฐิ ธาตฺวิ’ตฺถี คลนฺตฏฺฐิ ตุ อกฺขโก.
๒๗๘. อวัยวะ ๒ : องฺค, อวยว
กระดูกซี่โครง ๒ : ผาสุลิกา, ผาสุกา
กระดูก ๒ : อฏฺฐิ, ธาตุ (อฏฺฐิ) อฏฺฐิ ศัพท์ (วตฺตติ) ย่อมเป็นไป
ปณฺฑเก ในนปุงสกลิงค์ (ธาตุ) ธาตุ ศัพท์ อิตฺถี เป็นอิตถีลิงค์
คลนฺตฏฺฐิ กระดูกที่ตั้งอยู่ใต้ลูกกระเดือก อกฺขโก ชื่อว่า อกฺขก
(กระดูกไหปลาร้า)
บริบทและคำอธิบายจากต้นฉบับ
หน้าหนังสือ 327 · หน้า PDF 360
๘๑๗. เสมฺหาโท รสรตฺตาโท มหาภูเต ปภาทิเก
ธาตุ ทฺวีสฺว’ฏฺฐิจกฺขา’ทิ- ภฺวา’ทีสุ เคริกาทิสุ.
๘๑๗. ธาตุ ธาตุ ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (อฏฺฐสุ อตฺเถสุ)
ในอรรถ ๘ อย่าง (อิติ) คือ เสมฺหาโท ในเสมหะ เป็นต้น รสรตฺตาโท ในธาตุ
๗ อย่าง มี รส รตฺต รุทิร มํสและเมท เป็นต้น มหาภูเต ในมหาภูตรูปและ
ภูธาตุ เป็นต้น เคริกาทิสุ และในธาตุมีดินสอพอง(หรือแร่ต่างๆ) เป็นต้น
(โส ธาตุ) ธาตุ ศัพท์ (สิยา) ทฺวีสุ ในปุงลิงค์และอิตถีลิงค์
อ้างอิงต้นฉบับ
อภิธานัปปทีปิกา · พระโมคคัลลานเถระ · แปลและอธิบายโดยพระมหาไพโรจน์ ญาณกุสโล (นิรัญรักษ์) และนายจำรูญ ธรรมดา · พิมพ์ครั้งแรก มีนาคม ๒๕๕๙
หน้าหนังสือ 111 · หน้า PDF 144
หน้าหนังสือ 327 · หน้า PDF 360
คำอธิบายและบริบทอ้างอิงจากหนังสือ ไม่ใช่ข้อความที่ AI สร้างขึ้น การพบหัวคำไม่ยืนยันความหมายของชื่อประสมทั้งชื่อ