อภิธานัปปทีปิกา
ข้อความต้นฉบับ หน้า PDF 528 จาก 557 หน้า
สามัญญกัณฑ์ : อัพยยวรรค : เววจนนิบาต 495
นีจํ นีจํนิบาต (สิยา) ย่อมเป็นไป อปฺเป ในความต่ำ, น้อย
อุจฺจํ อุจฺจํนิบาต (สิยา) ย่อมเป็นไป มหติ ในความสูง, ใหญ่
นิบาตในอรรถเวลาเช้า ๒ ศัพท์ (อิติ) คือ ปาโต ปเค แต่เช้า เช้าตรู่
เวลาเช้า
๑๑๕๓. นิจฺเจ สทา สนํปาโย พาหุลฺเย พาหิรํ พหิ
พหิทฺธา พาหิรา พาเหฺย สีเฆตุ สณิกํ ภเว.
๑๑๕๓. นิจฺเจ (นิปาตา) นิบาตในอรรถแน่นอน ๒ ศัพท์ คือ
สทา, สนํ
ปาโย ปาโยนิบาต (สิยา) ย่อมเป็นไป พาหุลฺเย ในอรรถว่ามาก
พาเหฺย นิบาตในอรรถภายนอก ๔ ศัพท์ คือ พาหิรํ, พหิ, พหิทฺธา,
พาหิรา
สณิกํ สณิกํศัพท์ (ภเว) ย่อมเป็นไป อสีเฆ ในอรรถว่า “เบา ค่อย
ช้า”
๑๑๕๔. อตฺถํ อทสฺสเน ทุฏฺฐุ นินฺทายํวนฺทเน นโม
สมฺมา สุฏฺฐุ ปสํสายํ อโถ สตฺตาย มตฺถิ จ.
๑๑๕๔. อตฺถํ อตฺถํนิบาต (สิยา) ย่อมเป็นไป อทสฺสเน ในอรรถว่า
ไม่เห็น, หายไป
ทุฏฺฐุ ทุฏฺฐุนิบาต (สิยา) ย่อมเป็นไป นินฺทายํ ในอรรถการนินทา
นโม นโมนิบาต (สิยา) ย่อมเป็นไป วนฺทเน ในอรรถการนอบน้อม
ปสํสายํ (นิปาตา) นิบาตในอรรถยกย่อง สรรเสริญ ๒ ศัพท์ คือ
สมฺมา สุฏฺฐุ (โดยดี)
อตฺถิ อตฺถินิบาต (สิยา) ย่อมเป็นไป สตฺตายํ ในความมีความเป็น
รจนาโดยพระโมคคัลลานเถระ · แปลและอธิบายโดยพระมหาไพโรจน์ ญาณกุสโล (นิรัญรักษ์) และนายจำรูญ ธรรมดา · พิมพ์ครั้งแรก มีนาคม ๒๕๕๙ · ข้อความสกัดจากหนังสือ ไม่ได้สร้างคำแปลด้วย AI