อภิธานัปปทีปิกา
ข้อความต้นฉบับ หน้า PDF 485 จาก 557 หน้า
452 อภิธานัปปทีปิกา
๑๐๗๐. สุจิ สุทฺเธ สิเต ปูเต เปสโล ทกฺขจารุสุ
อธโม กุจฺฉิเต อูเน อปฺปิเย ปฺย’ลิโก ภเว.
๑๐๗๐. สุจิ สุจิ ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ตีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๓ อย่าง (อิติ) คือ สุทฺเธ ในความบริสุทธิ์ สิเต ในสีขาว ปูเต ในความสะอาด
เปสโล เปสล ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ทฺวีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๒ อย่าง (อิติ) คือ ทกฺขจารุสุ ในผู้ฉลาดและงดงาม
อธโม อธม ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ทฺวีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๒ อย่าง (อิติ) คือ กุจฺฉิเต ในสิ่งที่น่ารังเกียจ อูเน สิ่งที่ต่ำช้า
อลิโก อลิก ศัพท์ (ภเว) ย่อมเป็นไป อปฺปิเยปิ ในความไม่น่ารัก
และมุสาวาท [อปิศัพท์รวมเอาอรรถ ว่า มุสาวาท]
๑๐๗๑. พฺยาเป อสุทฺเธ สํกิณฺโณ ภพฺพํ โยเคฺย จ ภาวินิ
สุขุโม อปฺปกา’ณูสุ วุทฺโธ เถเร จ ปณฺฑิเต.
๑๐๗๑. สํกิณฺโณ สํกิณฺณ ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ทฺวีสุ อตฺเถสุ)
ในอรรถ ๒ อย่าง (อิติ) คือ พฺยาเป ในการแผ่ไป อสุทฺเธ ในความไม่บริสุทธิ์
หรือผสมปนเป
ภพฺพํ ภพฺพ ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ทฺวีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๒ อย่าง (อิติ) คือ โยเคฺย ในความสมควร ภาวินิ ในความเป็นไปได้
สุขุโม สุขุม ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ทฺวีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๒ อย่าง (อิติ) คือ อปฺปกา’ณูสุ ในเล็กน้อยและละเอียด
วุทฺโธ วุทฺธ ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ทฺวีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๒ อย่าง (อิติ) คือ เถเร ในผู้เจริญวัย(ผู้สูงอายุ) ปณฺฑิเต ในบัณฑิต
รจนาโดยพระโมคคัลลานเถระ · แปลและอธิบายโดยพระมหาไพโรจน์ ญาณกุสโล (นิรัญรักษ์) และนายจำรูญ ธรรมดา · พิมพ์ครั้งแรก มีนาคม ๒๕๕๙ · ข้อความสกัดจากหนังสือ ไม่ได้สร้างคำแปลด้วย AI