นะโมตั้งชื่อ
Namo Name

← ค้นพจนานุกรมศัพท์อภิธานัปปทีปิกา

อภิธานัปปทีปิกา

ข้อความต้นฉบับ หน้า PDF 464 จาก 557 หน้า

ดูภาพหน้าหนังสือ (PDF) ↗

สามัญญกัณฑ์ : อเนกัตถวรรค : อัทธาเนกัตถวรรค 431 ๑๐๓๒. อมฺพณํ โทณิยํ เจ’กา - ทสโทณปฺปมาณเก อธิฏฺฐิติย’มาธาเร ฐาเน’ธิฏฺฐาน’มุจฺจเต. ๑๐๓๒. อมฺพณํ อมฺพณ ศัพท์ (ปณฺฑิเตหิ) อันบัณฑิต อุจจเต ย่อมกล่าว (ทฺวีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ ๒ อย่าง (อิติ) คือ โทณิยํ ในทะนาน เอกาทสโทณปฺปมาณเก ในวัตถุอันมีประมาณ ๑๑ ทะนาน อธิฏฺฐานํ อธิฏฺฐาน ศัพท์ (ปณฺฑิเตหิ) อันบัณฑิต อุจฺจเต ย่อมกล่าว (ตีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ ๓ อย่าง (อิติ) คือ อธิฏฺฐิติยํ ในการตั้งใจ มั่น อาธาเร ในที่รองรับ ฐาเน ในการดำรงอยู่ ๑๐๓๓. ปุเม มเหสี สุคเต เทวิยํ นาริยํ มตา อุปทฺทเว อุปสคฺโค ทิสฺสติ ปาทิเก’ปิ จ. ๑๐๓๓. ปุเม มเหสิ มเหสิ ศัพท์ ในปุงลิงค์ (ปณฺฑิเตหิ) อันบัณฑิต (มโต) พึงทราบ สุคเต ในพระพุทธเจ้า นาริยํ มเหสิ มเหสิ ศัพท์ ในอิตถีลิงค์ (ปณฺฑิเตหิ) อันบัณฑิต มตา พึงทราบ เทวิยํ ในพระราชเทวี [ในปุงลิงค์หมายถึงพระพุทธเจ้าใช้เป็น อิการันต์, ในอิตถีลิงค์หมายถึงพระราชเทวีใช้เป็น อีการันต์] อุปสคฺโค อุปสคฺค ศัพท์ ทิสฺสติ ย่อมปรากฏ (ทฺวีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ ๒ อย่าง (อิติ) คือ อุปทฺทเว ในเสนียดจัญไร ปาทิเก ในคำอุปสัคค์ ๒๐ มี ป เป็นต้น

รจนาโดยพระโมคคัลลานเถระ · แปลและอธิบายโดยพระมหาไพโรจน์ ญาณกุสโล (นิรัญรักษ์) และนายจำรูญ ธรรมดา · พิมพ์ครั้งแรก มีนาคม ๒๕๕๙ · ข้อความสกัดจากหนังสือ ไม่ได้สร้างคำแปลด้วย AI