อภิธานัปปทีปิกา
ข้อความต้นฉบับ หน้า PDF 419 จาก 557 หน้า
386 อภิธานัปปทีปิกา
๙๓๙. ตีสุ สุราทิโลลสฺมึ โสณฺโฑ หตฺถิกเร ทฺวิสุ
อสฺสาทเน ตุ รสนํ ชิวฺหายญฺจ ธนิมฺหิ จ.
๙๓๙. โสณฺโฑ โสณฺฑ ศัพท์ (วตฺตมาโน) ที่เป็นไป ตีสุ (ลิงฺเคสุ)
ในลิงค์ทั้ง ๓ (สิยา) ย่อมเป็นไป สุราทิโลลสฺมึ ในนักเลงสุรา เป็นต้น
โสณฺโฑ โสณฺฑ ศัพท์ (วตฺตมาโน) ที่เป็นไปอยู่ ทฺวีสุ (ลิงฺเคสุ)
ในปุงลิงค์และอิตถีลิงค์ (สิยา) ย่อมเป็นไป หตฺถิกเร ในงวงช้าง
รสนํ รสน ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ตีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ ๓ อย่าง
(อิติ) คือ อสฺสาทเน ในความเบาใจ ชิวฺหายํ ในลิ้น ธนิมฺหิ ในเสียง
๙๔๐. ปณีโต ตีสุ มธุเร อุตฺตเม วิหิเต’ปฺย’ถ
อญฺชเส วิสิขายญฺจ ปนฺติยํ วีถิ นาริยํ.
๙๔๐. ปณีโต ปณีต ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ตีสุ อตฺเถสุ)
ในอรรถ ๓ อย่าง (อิติ) คือ มธุเร ในสิ่งที่หวาน อุตฺตเม ในสิ่งที่ประเสริฐ
วิหิเต ในเรื่องที่จัดแจงแล้ว (โส) ปณีต ศัพท์ นั้น (วตฺตติ) ย่อมเป็นไป
ตีสุ (ลิงฺเคสุ) ในลิงค์ทั้ง ๓
วีถิ วีถิ ศัพท์ (สิยา) ย่อมเป็นไป (ตีสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ ๓ อย่าง
(อิติ) คือ อญฺชเส ในแนวทาง วิสิขายํ ในถนน ปนฺติยํ ในแถว (สา) วีถิ ศัพท์
นั้น (วตฺตติ) ย่อมเป็นไป นาริยํ ในอิตถีลิงค์
๙๔๑. ปาปสฺมึ คคเน ทุกฺเข พฺยสเน จา’ฆ’มุจฺจเต
สมูเห ปฏลํ เนตฺต- โรเค วุตฺตํ ฉทิมฺหิ จ.
๙๔๑. อฆํ อฆ ศัพท์ (ปณฺฑิเตหิ) อันบัณฑิต อุจฺจเต ย่อมกล่าว
(จตูสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ ๔ อย่าง (อิติ) คือ ปาปสฺมึ ในบาป คคเน ในท้องฟ้า
รจนาโดยพระโมคคัลลานเถระ · แปลและอธิบายโดยพระมหาไพโรจน์ ญาณกุสโล (นิรัญรักษ์) และนายจำรูญ ธรรมดา · พิมพ์ครั้งแรก มีนาคม ๒๕๕๙ · ข้อความสกัดจากหนังสือ ไม่ได้สร้างคำแปลด้วย AI