อภิธานัปปทีปิกา
ข้อความต้นฉบับ หน้า PDF 350 จาก 557 หน้า
สามัญญกัณฑ์ : อเนกัตถวรรค : คาถาเนกัตถวรรค 317
๗๙๒. นิกาเย สนฺธิ สามญฺญปฺ ปสูตีสุ กุเล ภเว
วิเสเส สุมนายญฺจ ชาติสงฺขตลกฺขเณ.
๗๙๒. ชาติ ชาติ ศัพท์ ภเว ย่อมเป็นไป (อฏฺฐสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๘ อย่าง (อิติ) คือ นิกาเย ในหมู่ของบุคคลผู้มีความประพฤติเหมือนกัน สนฺธิ-
สามญฺญปฺปสูตีสุ ในปฏิสนธิ, สามัญและการคลอดบุตร กุเล ในตระกูล
วิเสสฺเย ในวิเสสยชาติมีความเป็นแห่งวัว เป็นต้น (ฉบับสีหฬเป็น วิเสเส ในอรรถ
พิเศษ) สุมนายํ ในดอกมะลิ สงฺขตลกฺขเณ และในอุปลักขณะของสังขตธรรม
(สจฺจวิภงฺค อฏฺฐกถา, กามสุตฺต มหานิทฺเทส อฏฺฐกถา เป็นต้น)
๗๙๓. ภวเภเท ปติฏฺฐายํ นิฏฺฐา’ชฺฌาสยพุทฺธิสุ
วาสฏฺฐาเน จ คมเน วิสฏตฺเต87 คตี’ริตา.
๗๙๓. คติ คติ ศัพท์ (ปณฺฑิเตหิ) อันบัณฑิต อีริตา กล่าวแล้ว
(อฏฺฐสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ ๘ อย่าง (อิติ) คือ ภวเภเท ในภพพิเศษมีเทวคติ
เป็นต้น ปติฏฺฐายํ ในที่ตั้ง นิฏฺฐาชฺฌาสยพุทฺธิสุ ในการตัดสิน อัธยาศัยและ
ญาณ วาสฏฺฐาเน ในที่เป็นที่อยู่ คมเน ในการไป วิสรตฺเถ และในอรรถ
การแผ่ไป [ฉบับสีหฬเป็น วิสทตฺเถ ในความปรากฏ] (สีลกฺขนฺธวคฺค อมฺพฏฺฐสุตฺต
อฏฺฐกถา, มูลปณฺณาส มหาสีหนาทสุตฺต อฏฺฐกถา)
87 อาสชฺชํ (ก.)
รจนาโดยพระโมคคัลลานเถระ · แปลและอธิบายโดยพระมหาไพโรจน์ ญาณกุสโล (นิรัญรักษ์) และนายจำรูญ ธรรมดา · พิมพ์ครั้งแรก มีนาคม ๒๕๕๙ · ข้อความสกัดจากหนังสือ ไม่ได้สร้างคำแปลด้วย AI