อภิธานัปปทีปิกา
ข้อความต้นฉบับ หน้า PDF 349 จาก 557 หน้า
316 อภิธานัปปทีปิกา
ปตฺเต ในการถึงแล้ว สเม และในความเสมอกัน (มูลปณฺณาส อฏฺฐกถา, ขคฺค-
วิสาณสุตฺต อฏฺฐกถา, จูฬนิทฺเทส อฏฺฐกถา เป็นต้น)
๗๙๐. สุนฺทเร ทฬฺหิกมฺเม จ’า ยาจเน สมฺปฏิจฺฉเน
สชฺชเน สมฺปหํสายํ สาธฺวา’ภิเธยฺยลิงฺคิกํ.
๗๙๐. สาธุ สาธุ ศัพท์ สิยา ย่อมเป็นไป (ฉสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ ๖
อย่าง (อิติ) คือ สุนฺทเร ในความดี ทฬฺหิกมฺเม ในการกระทำให้มั่งคง
อายาจเน ในการอ้อนวอน สมฺปฏิจฺฉเน ในการรับคำ สชฺชเน ในคนดี
สมฺปหํสายํ และในความยินดี อภิเธยฺยลิงฺคิกํ มีลิงค์เพียงดังลิงค์ของอภิเธยยะ
[วิเสสยะ] (สีลกฺขนฺธวคฺค อฏฺฐกถา, มูลปณฺณาส มูลปริยายสุตฺต อฏฺฐกถา)
๗๙๑. อนฺโต’นิตฺถี สมีเป จ’า วสาเน ปทปูรเณ
เทหาวยเว โกฏฺฐาเส นาสสีมาสุ ลามเก.
๗๙๑. อนฺโต อนฺต ศัพท์ สิยา ย่อมเป็นไป (อฏฺฐสุ อตฺเถสุ) ในอรรถ
๘ อย่าง (อิติ) คือ สมีเป ในที่ใกล้ อวสาเน ในที่สุด ปทปูรเณ ในปทปูรณะ
[ไม่มีอรรถเพียงทำบทให้สละสลวยเท่านั้น เช่น สุตฺตนฺต, วนนฺต เป็นต้น เรียกอีกอย่างหนึ่ง
ว่า ตัพภาวะ] เทหาวยเว ในอวัยวะร่างกาย คือ ลำใส้ใหญ่ โกฏฺฐาเส ในส่วน
นาสสีมาสุ ในความพินาศของเขตแดน ลามเก ในความต่ำทราม (อนฺโต) อนฺต
ศัพท์ อนิตฺถี เป็นปุงลิงค์และนปุงสกลิงค์ (สีลกฺขนฺธวคฺค อฏฺฐกถา, อติวตฺต
ติกนิปาต อฏฺฐกถา)
รจนาโดยพระโมคคัลลานเถระ · แปลและอธิบายโดยพระมหาไพโรจน์ ญาณกุสโล (นิรัญรักษ์) และนายจำรูญ ธรรมดา · พิมพ์ครั้งแรก มีนาคม ๒๕๕๙ · ข้อความสกัดจากหนังสือ ไม่ได้สร้างคำแปลด้วย AI