นะโมตั้งชื่อ
Namo Name

← ค้นพจนานุกรมศัพท์อภิธานัปปทีปิกา

อภิธานัปปทีปิกา

ข้อความต้นฉบับ หน้า PDF 137 จาก 557 หน้า

ดูภาพหน้าหนังสือ (PDF) ↗

104 อภิธานัปปทีปิกา ๒๖๑. ทฺวิโช ลปนโช ทนฺโต ทสโน รทโน รโท ทาฐา ตุ ทนฺตเภทสฺมึ อปางฺโค ตฺว’กฺขิโกฏิสุ. ๒๖๑. ฟัน ๖ : ทฺวิช, ลปนช, ทนฺต, ทสน, รทน, รท ทาฐา ทาฐา ศัพท์ (วตฺตติ) ย่อมเป็นไป ทนฺตเภทสฺมึ ในฟันพิเศษ (เขี้ยว) อปางฺโค อปางฺค ศัพท์ (วตฺตติ) ย่อมเป็นไป อกฺขิโกฏิสุ ในมุมตา (หางตา) ๒๖๒. ทนฺตาวรณ’โมฏฺโฐ จ’า- ปฺย’ธโร ทสนจฺฉโท คณฺโฑ กโปโล หนฺวิตฺถี จุพุกํ ตฺว’ ธรา อโธ. ๒๖๒. ริมฝีปาก ๔ : ทนฺตาวรณ, โอฏฺฐ, อธร, ทสนจฺฉท แก้ม ๒ : คณฺฑ(คณฺฑี), กโปล คาง ๑ : หนุ, (หนุ) หนุ ศัพท์ อิตฺถี เป็นอิตถีลิงค์53 อโธ ส่วนล่าง อธรา จากริมฝีปาก จุพุกํ ชื่อว่า จุพุกะ(คาง) ๒๖๓. คโล จ กณฺโฐ คีวา จ กนฺธรา จ สิโรธรา กมฺพุคีวา ตุ ยา คีวา สุวณฺณาลิงฺคสนฺนิภา องฺกิตา ตีหิ เลขาหิ กมฺพุคีวา’ถ วา มตา. ๒๖๓. ลูกกระเดือก ๒ : คล, กณฺฐ 53 นี้เป็นการระบุลิงค์ตามมติของคัมภีร์นิฆันฑุ ส่วน หนุ ที่มาในคัมภีร์อัฏฐกถา ท่านใช้เป็นปุลลิงค์และนปุง สกลิงค์ ดังนี้ว่า “มหาหนุโก วา โคหนุสทิเสน หนุนา สมนฺนทโต. (วินยมหาวคฺคฏฺฐกถา); เต หนูสุ กืลนฺเตสุ หนุกญฺจ สุสฺสติ. (เอกกนิปาตกากชาตกฏฺฐกถา)

รจนาโดยพระโมคคัลลานเถระ · แปลและอธิบายโดยพระมหาไพโรจน์ ญาณกุสโล (นิรัญรักษ์) และนายจำรูญ ธรรมดา · พิมพ์ครั้งแรก มีนาคม ๒๕๕๙ · ข้อความสกัดจากหนังสือ ไม่ได้สร้างคำแปลด้วย AI