นะโมตั้งชื่อ
Namo Name

← ค้นพจนานุกรมศัพท์อภิธานัปปทีปิกา

อภิธานัปปทีปิกา

ข้อความต้นฉบับ หน้า PDF 108 จาก 557 หน้า

ดูภาพหน้าหนังสือ (PDF) ↗

ภูกัณฑ์ : ภูมิวรรค 75 ปญฺจาลา แคว้นปัญจาละ วชฺชี แคว้นวัชชี คนฺธารา แคว้นคันธาระ เจตโย แคว้นเจติ วงฺคา แคว้นวังคะ วิเทหา แคว้นวิเทหะ กมฺโพชา แคว้นกัมโพชะ มทฺทา แคว้นมัททะ ภคฺคา แคว้นภัคคะ องฺคา แคว้นอังคะ สีหลา แคว้น สีหละ กสฺมีรา แคว้นกัสมีระ กาสิปณฺฑวาที แคว้นกาสิและแคว้นปัณฑุ เป็นต้น ชนปทนฺตรา เป็นแคว้นพิเศษ(แคว้นใหญ่) (วตฺตนฺติ) ย่อมเป็นไป ปุมฺพหุตฺเต ในปุงลิงค์พหุวจนะ ๑๘๖. โลโก จ ภุวนํ วุตฺตํ เทโส ตุ วิสโย’ปฺย’ถ มิลกฺขเทโส ปจฺจนฺโต มชฺฌเทโส ตุ มชฺฌิโม.40 ๑๘๖. โลก ๒ : โลก, ภุวน พื้นที่, สถานที่ ๒ : เทส, วิสย ปัจจันตประเทศ, ชายแดน, ดินแดนของคนป่าเถื่อน ๒ : มิลกฺขเทส, ปจฺจนฺต มัชฌิมประเทศ, อารยประเทศ ๒ : มชฺฌเทส, มชฺฌิม 40 ขอบเขตของมัชฌิมประเทศตามมติคัมภีร์ทางพระพุทธศาสนานั้น มีความยาว ๓๐๐ โยชน์ กว้าง ๒๕๐ โยชน์ (วัดโดยรอบกำแพงยาว ๙๐๐ โยชน์) (ดูรายละเอียดที่อัฏฐกถาแห่งสามัญผลสูตร เป็นต้น) ส่วนมติทางคัมภีร์ ศาสนาพราหมณ์ได้ระบุขอบเขตไว้อีกแบบหนึ่งดังนี้ว่า หิมวพฺพิญฺชานํ มชฺฌํ, ปุพฺพํ วินสนา ทปิ, ปจฺฉิมํ เจว ปยาคา, มชฺฌเทโส ปวตฺติโต. (มนุธรรมศาสตร์) “มิัชฌิมประเทศ หมายเอาพื้นที่ตรงกลางระหว่างภูเขาหิมาลัยกับภูเขาวิญชบรรพตและพื้นที่บริเวณด้านตะวัน ออกโดยนับจากท่าวินสนะ(แคว้นกุรุ ซึ่งหมายถึงพื้นที่แถบตะวันตกเฉียงเหนือของเมืองเดลลีถึงแม่น้ำสรัสวดี, และบริเวณด้านตะวันตก โดยนับจากท่าปยาคติฏฐะ(อุลาหบาท)

รจนาโดยพระโมคคัลลานเถระ · แปลและอธิบายโดยพระมหาไพโรจน์ ญาณกุสโล (นิรัญรักษ์) และนายจำรูญ ธรรมดา · พิมพ์ครั้งแรก มีนาคม ๒๕๕๙ · ข้อความสกัดจากหนังสือ ไม่ได้สร้างคำแปลด้วย AI